Бувимнинг ошёни

Ҳар гал уларни ёдга олсам димог'имга райҳон, жамбил ҳидлари урилади. Эрта ко'кламдан кузгача супа саҳнидаги турфа гулларга тинимсиз ишлов беришлари ко'з о'нгимда муҳрланиб қолган. Ёзи билан райҳон, жамбил, шавил ва бошқа ко'катларни қуритиб алоҳида-алоҳида халтачаларда асрар эдилар. Хонадонда ҳеч бир овқат ко'кациз ейилмас эди. Қачон борсам бувимни иш устида ко'рардим. Лойсувоқ томда шафтоли, помидор қоқи ёраётган, ко'йлагини липпа қилиб о'чоқни сомонсувоқ қилаётган ёки тикиш тикаётган бо'лар эди. Ҳеч бир қийқимни исроф қилмасди. Қуёш тиккага келганида ҳам пахта ёки жун ёйиб саваларди. Бувимга ажратилган кичкина, аммо жуда шинам хонага биз невара-чеваралар сиг'аверар эдик. Қай биримиз келсак ҳам улар тахмондан ко'рпача олиб то'шар, олдимизга ҳовуч-ҳовуч жийда, майиз, попукли қанд сочар, турли чо'пчак, қизиқарли хотиралардан со'злашни канда қилмасди.

Қишда уйига бош суқсак помидор қоқини ювиб, кокилдек то'г'ралган пиёзга аралаштириб, "аччиқ-чучик" қо'яр, туршак, олча қоқидан шарбат қайнатиб бизга ичирар эди. Улар қуритган қовун қоқининг мазаси ҳали-ҳануз тилимда қолган.

Бувимнинг қомати энгашиб қолган бо'лса-да серҳаракатлик уларни асло тарк этмасди. Юз ёшли бувимнинг сог'лом юзларига ҳавас билан қарар эдик. Суви қочган оби нонни шо'рвага бо'ктириб ейишни яхши ко'рарди. Ко'зим анча хира тортдиёв,– дердилар-да, акам келсалар машинанг билан катта ё'лдан уч марта о'тдинг-у, кирмадинг-а дея ёзг'ирар эдилар. Акам бо'лса, гуноҳ қилган одамдек, бувижон кеч бо'лишини кутдим-да, мана келдим-ку, дея қутиларди. Ко'зим хира деган одам, қо'шним Робия бугун яна оҳорлик кийинипти, билагига со'мка илиб, бозорга ё'л опти, дерди.

Бувим дазмол ишлатишдан қо'рқар, аммо ювилган ко'йлакларини о'рин тагига текис тахлаб ухларди. Ҳеч қачон уларнинг чаккасидан райҳон аримаган. Гулзорида бегона о'т, идиш-тавоқларида чирк ко'рмаганмиз. Бувижоним 103 ёшда оламдан о'тган бо'лса-да, барчамиз учун ибратли инсон бо'либ қолган.

Айни вақтда уларнинг о'ша мо'жаз ховлисида тог'аваччаларим яшайди. Ҳалигача бувимнинг буюмларини ко'з қорачиг'идек асрашади. Бизга қадрдон о'ша шинам хонада о'тириб, бувимни эслаб, вақт қандай о'тганини сезмай қоламиз. Ҳамиша оқко'нгил, оқила ва меҳрибон бувижонимга о'хшашга интиламиз.